Bu sitede bulunan yazılar memnuniyetsizliğiniz halınde olursa bizimle iletişime geçiniz ve o yazıyı biz siliriz. saygılarımızla

    27 temmuz akşamı gerçekleşen tutulmanın önemi

    1 ziyaretçi

    27 temmuz akşamı gerçekleşen tutulmanın önemi Ne90'dan bulabilirsiniz

    Ay tutulması nedir ve 27 Temmuz neden önemli?

    27 Temmuz Ay Tutulmasında Gökyüzü

    27 Temmuz Ay Tutulmasında Gökyüzü

    27 Temmuz Cuma akşamı 21. Yüzyılın en uzun süren Ay tutulması gerçekleşecek. Türkiye saatiyle tam tutulma yaklaşık 22:30-00.13 arasında 103 dakika sürecek.

    Bu sıralar gökyüzünde Venüs, Jüpiter, Satürn ve Mars da var. Venüs Güneş’in batımından kısa bir süre sonra batıyor, günbatımında batı ufkunda görebilirsiniz.  Diğer gezegenler ise Ay tutulması sırasında gözlenebilecek.  Cuma günü 22:30 sularında güney gökyüzü şöyle:

    Mars, gökyüzünde Ay’a çok yakın konumda olacak. Mars “kırmızı gezegen” olarak da bilinir, sarımsı/kırmızımsı parlar.   Bu arada Ay da tutulma sırasında kırmızımsı görünecek.   Mars’ın kırmızılığının nedeni, Ay’ın kırmızılığının nedeninden çok farklı.  Mars’ın yüzeyi demiroksitle yani pasla kaplı. Mars’a ulaşan güneş ışığındaki kırmızı dışındaki renkler yüzeyde emiliyor ve yalnız kırmızıya yakın renkler yansıyor. Ay tutulma sırasında neden kırmızı birazdan…

    Mars’ın batısında Satürn’ü görebilirsiniz ve onun da batısında Jüpiter parlıyor. Jüpiter normalde Mars’tan daha parlak görünür fakat bu sıralar Mars dünyaya yakın konumda ve Jüpiter’den bile parlak!

    Gezegenleri yıldızlardan ayırt etmek için ışıklarının titreşip titreşmediğine bakmanız yeterli.  Yıldızlar çok uzakta olduklarından onları noktasal ışık kaynağı gibi düşünebiliriz. Yıldız ışığı atmosferden geçerken, buradaki sıcaklık, yoğunluk dalgalanmaları nedeniyle yön değiştirir, dolayısıyla yıldız ışığı kesiklidir, titreşir. Gezegenler ise yıldızlara göre çok daha yakın konumda, dolayısıyla onları minik ışık diskleri olarak düşünebiliriz. Gezegen ışığı atmosferden geçerken dalgalanmalardan etkilenir ama minik bir ışık hüzmesi olduğundan ışık bize kesintisiz ulaşır.

    Neden Kanlı Ay?

    Tam Ay tutulması sırasında Ay kırmızımsı görünür. Buna Kanlı Ay da denir.

    Ay tam gölgede olmasına rağmen kırmızımsı görünmesinin nedeni Dünya’nın atmosferi. Dünya Ay’la Güneş’in arasındayken, bir kısım güneş ışığı Dünya’nın atmosferinden geçip Ay’a ulaşıyor. Bu sırada atmosferdeki parçacıkların ışığı emip yeniden yaymasıyla ışık, saçılıyor. Burada önemli olan güneş ışığının içindeki mordan kırmızıya renkler farklı oranlarda saçılıyorlar; mor ve mavi çok saçılıyor, kırmızı ise çok daha az. Mavi mor gibi yüksek frekansların saçılması sonunda kalan kırmızımsı ışık Ay’ın yüzeyini aydınlatıyor.

    Saçılma sonunda kalan kırmızı ışık yoluna devam ederken farklı yoğunluk ve sıcaklıktaki ortamlardan geçiyor ve bu sayede hafifçe yön değiştirerek (kırılarak) Ay’a ulaşıyor.

    Ay tutulması nedir?

    Ay tutulması, Dünya’nın Güneş ile Ay arasına girmesi ve Dünya’nın gölgesinin Ay’ın üzerine düşmesi sonucu oluşur. Şöyle bir şey:

    Aslında her dolunay evresinde Dünya Ay ve Güneş’in arasına girmiyor mu? Neden her dolunayda Ay tutulması olmuyor? sorusu aklınıza gelmiş olabilir.  Çok haklısınız, eğer Ay’ın Dünya çevresindeki yörünge düzlemi ile Dünya’nın Güneş çevresindeki yörünge düzlemi paralel olsaydı, her dolunayda Ay tutulması olması gerekirdi ama durum böyle değil. Arada 5 derecelik bir açı var. Yani Dünya’nın gölgesi Ay’ı çoğu zaman ıskalıyor.

    Aşağıdaki resimdeki her iki durum da dolunay evresi fakat yalnız birinde gölge Ay üzerine düşüyor.

    Ay, tam gölgenin gerçekleştiği bölgede bulunduğunda tam tutulma oluyor.  Eğer tam tutulma gerçekleşirken Dünya’da o sırada gece olan bir yerdeysek Ay tutulmasını gözleyebiliriz. Neyseki bu sefer Türkiye’den tam tutulmayı 103 dakika boyunca izleyebiliyoruz.

    Cuma günü gökyüzümüzün açık olması dileğiyle…

    Defne Üçer Şaylan

    Yazı kaynağı : sarkac.org

    27 Temmuz 2018 Tam Ay Tutulması

    Tutulma denilince akla Ay ve Güneş tutulmaları gelse de bu başka gökcisimlerinde de görülebilen bir gök olayıdır. Bakış doğrultumuza bağlı olarak gökcisimleri zaman zaman birbirlerinin önünden geçebilirler. Bu durum gökbilimde örtme ve örtülme olarak ifade edilir. Örneğin kimi zaman Ay’ın görünen diski Güneş’i örter (Güneş tutulması). Kimi zaman da Merkür ve Venüs görünür Güneş diskinin önünden geçer. Gece boyunca Ay’ın hareketini izlerseniz Ay’ın bazen yıldızları, hatta gezegenleri örttüğüne şahit olabilirsiniz. Bu tür örneklerin sayısı çoğaltılabilir. Öyle ki yıldızların birbirini örtmesi (örten değişen çift yıldızlar), bir gezegenin yıldızının önünden geçmesi, uyduların gezegenleri tarafından örtülmesi, gezegenlerin de uydularının önünden geçmesi gibi durumlar da çok sık gözlenir.

    Bütün bu örtme-örtülme olayları gökbilim açısından bize önemli bilgiler sağlar. Örneğin örten değişen çift yıldızlar adını verdiğimiz sistemleri oluşturan yıldızlar, birbirlerinin önünden geçerek örtme ve örtülmeye uğrarlar. Bu durum sistemin toplam parlaklığının zaman içinde değişmesine neden olur.

    data-cke-saved-src=https://bilimgenc.tubitak.gov.tr/sites/default/files/cift_yildiz.jpg

    Çift yıldızlar ortak kütle merkezleri etrafında dolanan ve birbirine kütleçekimsel olarak bağlı iki yıldızdan oluşan sistemlerdir.

    Yıldızlardan Dünya’ya ulaşan ışık miktarının ölçülmesiyle yıldızların sıcaklık, kütle ve yarıçapları hakkında fikir sahibi olabiliyoruz. Günümüzde popüler araştırma alanlarından biri olan ötegezegenlerin keşif yöntemlerinden en önemlisi tutulma kavramına dayanıyor. Geçiş yöntemi adı verilen bu yöntemde, gözlemlenen yıldızın önünden bir ötegezegen geçerken bir tutulma gerçekleşir ve yıldızın parlaklığı bir miktar azalır. Bu değişim modellenerek ötegezegenin fiziksel özellikleriyle ilgili birçok bilgiye ulaşılabiliyor.

    data-cke-saved-src=https://bilimgenc.tubitak.gov.tr/sites/default/files/tam_ay_tutulmasi_nedir.jpg

    Ay ve Güneş tutulmaları, Ay’ın Dünya’nın etrafındaki yörünge hareketi sırasında bulunduğu konuma bağlı olarak gerçekleşir. Ay’ın gölgesi Dünya’nın üzerine düştüğünde Güneş tutulması gerçekleşirken, Ay Dünya’nın gölgesine girdiğinde Ay tutulması görülür. Bir yıl içinde en az iki tutulma (her ikisi de Güneş tutulmasıdır), en fazla ise yedi tutulma gerçekleşebilir (dört Güneş, üç Ay veya beş Güneş, iki Ay tutulması).

    data-cke-saved-src=https://bilimgenc.tubitak.gov.tr/sites/default/files/gunes_tutulmasi_ve_ay_tutulmasi_arasindaki_farklar_nelerdir.jpg

    Ülkemizden izlenen 11 Ağustos 1999 tam Güneş tutulması sonrası 17 Ağustos’ta yaşanan büyük Marmara depremi, “Acaba tutulmalar depremleri tetikliyor mu?” sorusunu yeniden gündeme getirdi ve büyük tartışmalara yol açtı.  Bu amaçla yapılan araştırmalar Ay ve Güneş tutulmaları ile depremler arasında doğrudan bir ilişki olmadığını gösteriyor.

    data-cke-saved-src=https://bilimgenc.tubitak.gov.tr/sites/default/files/tam_ay_tutulmasi.jpg

    Fred Espenak, NASA Goddard Space Flight Center

    27 Temmuz 2018 tarihinde gerçekleşecek tam Ay tutulması ülkemizden de izlenebilecek. Ay, Türkiye saati ile 20.14’te Dünya’nın arkasındaki yarı gölgeye girecek ve tutulma başlayacak. 21.24’te Ay gölgeye girmeye başlayacak, 22.30’dan 00.13’e kadar Ay’ın tamamı gölge içinde kalacak yani Ay’ın yüzeyi tamamen ışıksız kalıp Dünya atmosferindeki toz parçacıklarının yansıttığı güneş ışığı nedeniyle bakır kırmızısı bir hal alacak. Saat 02.28’de ise Ay tamamen Dünya’nın gölgesinden çıkacak ve tutulma sona erecek. Tutulma çıplak gözle veya teleskopla izlenebilecek. Bu tam Ay tutulmasından iki hafta sonra (11 Ağustos) parçalı Güneş tutulması gerçekleşecek, ancak tutulma ülkemizden izlenemeyecek. 13 Temmuz’da da benzer şekilde parçalı Güneş tutulması gerçekleşmiş ancak tutulma Türkiye’den görülememişti.  Ülkemizden izlenebilecek bir sonraki tam Ay tutulması 21 Ocak 2019 tarihinde, tam Güneş tutulması ise 2060 yılında gerçekleşecek.

    Yazı kaynağı : bilimgenc.tubitak.gov.tr

    Yüzyılın en uzun “Kanlı Ay” tutulması 27 Temmuz’da…

    Tutulmanın yanı sıra başka ilginç doğa olayları da yaşanacak

    Yüzyılın en uzun “Kanlı Ay” tutulması 27 Temmuz’da

    Ali Şahini– Kübra Ceylan– Gülşah Saatçi

    İZMİR (Ege Ajans)- Yüzyılın en uzun “Kanlı Ay” tutulması 27 Temmuz’da gerçekleşecek. Aynı tarihte tutulmanın yanı sıra başka ilginç doğa olayları da yaşanacak. Ege Üniversitesi Gözlemevi Uygulama ve Araştırma Merkezi Müdürü Doç. Dr. Hasan Ali Dal, “27 Temmuz çok önemli bir tarih. Son yüzyılın en uzun Ay tutulması yaşanacak. Bu tutulma 2018 – 2020 yılları arasında Türkiye’den gözlemlenebilecek 6 tutulmanın ikincisi olacak” dedi.

    “Kanlı Ay” tutulması hakkında bilgi verenDoç. Dr. Dal, “Gökyüzünde Ay, Dünya’nın gölge konisi içerisine girecek. Ay, Dünya’nın gölgesinde kalacak ve siyah görünecek. Fakat Tam Ay tutulmasında özel bir konum var; Ay, tutulma esnasında tam siyah görünmesi gerekirken kırmızı görünecek. Dünya’nın deniz seviyesinden itibaren 500 kilometre kalınlığında bir atmosferi var. Dünya’nın kayasal yapısı ayı ne kadar gölgelese de, onu kabuk gibi saran atmosfer Güneş’ten gelen ışığı kırıyor, yansıtıyor ve ayın üzerine düşmesini sağlıyor. Açılardan dolayı, prizmanın beyaz ışığı 7 renge ayırması gibi atmosfer de prizma etkisi yaratıyor. Güneş ışığını 7 renge ayırıyor ve 7 renkten kırmızı renk Ay’ın üzerine düşüyor tam tutulma sırasında” diye konuştu.

    SON YÜZYILIN EN UZUN AY TUTULMASI

    Tutulma olaylarının yılda üç ila dört kez yaşandığını ve belli bir periyodik çevrimi takip ettiğini belirten Doç. Dr. Dal, “Bu olay son yüzyılın en uzun Ay tutulması. Dünya’ya yakın olması sayesinde Ay, geniş bir koninin içinden geçecek ve çok uzun süre karanlıkta kalacak.  Normalde tam tutulma 4 dakika civarındaysa bunda 6-7 dakikalara çıkacak. Başlamasından tam tutulma anına kadar 1 buçuk saat, tam tutulma anından tamamen ağarana kadar yine 1,5 saat ve toplamında 3,5-4 saati bulabilecek” dedi.

    “PEK ÇOK DOĞA OLAYINI BERABERİNDE GETİRECEK”

    Aynı gece başka ilginç doğa olaylarının da yaşanacağını açıklayan Doç. Dr. Dal, “Venüs ve Jüpiter son yılların en parlak konumuna geldi. Güneş batarken Ay’ın doğması sürecinde Venüs gökyüzünde görünmeye başlar. Doğmakta olan ayın hemen önünde de Satürn belirgin şekilde olacak. Ay yükselirken çok daha ilginç bir olay yaşanacak, Mars doğacak ve 2018 yılı Mars’ın Dünya’ya en yakın olduğu konum. Mars normalde gökyüzünde sönük bir yıldız gibi görünürken çok daha parlak görünecek. Mars, geçtiğimiz 20 yılda bu kadar yakın olmadı, bundan sonraki 20 yılda da bu kadar yakın olmayacak. 2038’lere gelindiğindeki parlaklığı da bugünkü kadar parlak olmayacak. Mars’ın görünümü üzerine insanlar ‘Ay’dan bile büyük görünecek’ algısına kapılıyor. Bu yanlış. Mars dünyada görülen en büyük görünümünden biraz da büyük görünecek. Bu da Ay’ın yaklaşık 20’de biri kadar olacak. Yani bu ay Venüs çok parlak, Jüpiter çok parlak, Ay kanlı tutulmadan geçiyor ve Mars çok parlak. Temmuzun sonları -özellikle 27 Temmuz- birçok doğa olayının beraber yaşanacağı bir tarih olacak” dedi.

    AY TUTULMASI TARİH BOYUNCA İLGİ ÇEKTİ

    Kanlı Ay tutulmasının tarih boyunca ilgi çekmiş muazzam bir doğa olayı olduğuna ve eski toplumların bundan çok etkilendiğine vurgu yapan Doç. Dr. Dal, “Kafkas ve Asya bölgesindeki toplumlara baktığımızda insanlar bir şeylerin aya zarar verdiğini düşünerek Ay’a ok atmaya çalışmışlar. Çin, Hindistan bölgesinde ejderhaların Ay’ı ısırdığını, yuttuğunu ve Ay’ın kan revan içinde kaldığını düşünmüşler” dedi. Anadolu uygarlığında da benzer inanışlar olduğunu belirten Dal, “Yunan uygarlığında, İyon uygarlığında ve sonradan Anadolu’ya gelen Türk uygarlığında da benzer bir inanış var. Ay kararıyorsa evli çiftler arasında bir problem var. ‘Eşim beni aldatıyor herhalde’ gibi düşüncelere kapılmışlar. Avrupa ve Balkan toplumlarına gittiğimizde de, kuzey ülkelere çıktığımızda da tarih boyunca bu olay Drakula’yla eşleştirilmiş. Binlerce yıl boyunca bu tarz düşünce ve inanışlar çok ciddiye alınmış ve bu doğa olayı hakkında çok fazla gürültü kopmuş bundan korkanlar da olmuş bundan sinirlenenler de olmuş” diye konuştu.

    “Kanlı Ay” tutulmasının yaşanacağı 27 Temmuz akşamı, Ege Üniversitesi Gözlemevi Uygulama ve Araştırma Merkezi tarafından düzenlenecek olan etkinlikte, Nif Dağı’nda bulunan Gözlemevi’nden tutulma canlı olarak izlenecek ve halka açık olacak.

    Yazı kaynağı : egeajans.ege.edu.tr

    Yorumların yanıtı sitenin aşağı kısmında

    Ali : bilmiyorum, keşke arkadaşlar yorumlarda yanıt versinler.

    Yazının devamını okumak istermisiniz?
    Yorum yap